Bodem, nutriënten en compost: onderzoek voor een duurzame landbouw - 9 oktober 2014

De strenger wordende wetgeving beperkt het gebruik van mest en gewasbeschermingsmiddelen wat maakt dat de landbouwer meer aangewezen is op de natuurlijke processen in de bodem voor een optimale nutriëntenbenutting en ziekteweerbaarheid. Tegelijk wordt de aanvoer van organisch materiaal via bemesting door de mestwetgeving beperkt.

Welke mogelijkheden zijn er dan om de bodemorganische stof en de bodemkwaliteit te behouden en te verhogen? Op welke manier kunnen nutriënten en organisch materiaal het beste ingezet worden? Wat moeten we verwachten van boerderijcomposteren?

ILVO beantwoordt deze vragen aan de hand van resultaten van het onderzoek rond bodem, nutriënten en compost dat de afgelopen jaren werd uitgevoerd samen met diverse partners. U bent van harte uitgenodigd.

Helaas is de studiedag volzet. Voor vragen: CriNglooP_ilvo@ilvo.vlaanderen.be

Cringloop

Programma

8u45 Ontvangst met koffie
9u20 Johan Van Waes
Verwelkoming
9u30

Sessie 1: Duurzaam bodembeheer

Sessievoorzitter: Greet Ruysschaert
Moderator: Johan Verstrynge (ADLO)

Tommy D’Hose en Greet Ruysschaert
Relatie tussen bodembeheer, bodemkwaliteit en gewasopbrengst
Kan je bodemkwaliteit en gewasopbrengst beïnvloeden door niet-kerende bodembewerking, door compost, door biochar en door vruchtwisseling? Resultaten van diverse langere termijn veldexperimenten.

Koen Willekens
Bodemverbeterende maatregelen en stikstofdynamiek
Composttoepassing en niet-kerende bodembewerking kunnen bijdragen aan de bodemkwaliteit. Maar welk effect heeft dit op de stikstofbeschikbaarheid? In welke mate dringt er zich een aanpassing van de stikstofbemesting op om aan de gewasbehoefte te voldoen en de stikstofverliezen te beperken? Resultaten van diverse langere termijn veldexperimenten.

Jane Debode
Bodembeheer in functie van ziekteweerbaarheid
Kan je de ziekteweerbaarheid van het gewas verhogen door een goede bodemkwaliteit? Welke bodemparameters zijn bepalend? Zijn ze te beïnvloeden? Hoe kunnen de nieuwste technieken bijdragen tot een preciezere karakterisatie van het bodemleven? Resultaten van diverse veld- en serreproeven.

Koen Willekens
Bodembeheer in de biologische landbouw
Wat zijn de effecten van bodemverbeterende maatregelen op de bodemkwaliteit, de nutriëntendynamiek en de gewasopbrengst in de biologische landbouw? Resultaten van biologische proefpercelen van ILVO.

Thijs Vanden Nest
Langetermijnbemesting met compost of stalmest: effect op P-uitspoeling
Als je het gehalte aan organische stof in een akkerbouwbodem wil opbouwen, dan moet dat gebeuren op een manier die de P-uitspoeling niet verhoogt. Leiden stabielere organische mesttypes tot minder risico op P-uitspoeling? Resultaten van P-uitspoelingsexperimenten met bodems van langere termijn veldexperimenten.

Hilde Muylle en Maarten Schrama (NIOO)
Effecten van energiegewassen op bodemprocessen, en hoe deze effecten een volgend gewas beïnvloeden
Leiden energiegewassen tot een verarming van bodem organische stof? Resultaten van de ILVO-veldproef met energiegewassen.

Tommy D’Hose en Jo Bijttebier
‘Beste’ bodembeheerspraktijken: wat leren Europese lange termijnproeven en hoe inpasbaar zijn die praktijken op Vlaamse bedrijven?
Europees verwacht men dat praktijken zoals ruimere teeltrotaties, groenbedekkers, niet-kerende bodembewerking, compost en stalmest tot een betere bodemkwaliteit en productiviteit gaan leiden. Klopt dat wel met de bevindingen van Vlaamse en Europese lange termijn veldexperimenten? Krijgen we die voorgestelde praktijken toegepast in Vlaanderen? Welke zijn de motivaties en belemmeringen die landbouwers ervaren? Resultaten van een grootschalige bevraging in drie Vlaamse landbouwregio’s.

12u00

Sessie 2: Bezoek composteringssite en proefveldwerking

Met broodjeslunch


14u10

Sessie 3: Efficiënt gebruik van nutriënten en organische stof

Sessievoorzitter: Bart Vandecasteele
Moderator: Koen Desimpelaere (VLM)

Bart Vandecasteele en Hanne Steel (UGent)
Hoe meten we compostkwaliteit en wat is het effect van de samenstelling van het uitgangsmateriaal op die kwaliteit?
Hoe kunnen we de kwaliteit van compost bepalen en beoordelen? Wat is het effect van het uitgangsmengsel? Kan het aandeel houtig materiaal verminderen? Wat is de nematodenpopulatie in de compost? Kan biochar gunstig zijn voor het composteerproces?

Bert Reubens
Compostering of inkuilen van kippenmest en vaste rundermest: onderzoek naar de optimale behandeling
Bieden boerderijcompostering of inkuilen kansen om de kwaliteit van kippenmest en vaste rundermest te verbeteren? En is dat interessant voor de landbouwer? Of voor het milieu? Zijn de strenge voorwaarden voor opslag wel noodzakelijk?

Jarinda Viaene
GeNeSys: Valorisatie van groene en bruine nevenstromen op het landbouwbedrijf
Onderzoek naar knelpunten bij (boerderij)composteren. Resultaten van de systeeminnovatie aanpak van het participatieve GeNeSys-project.

Karoline D’Haene
Onderzoeks- en voorlichtingsplatform ‘duurzame bemesting’ begeleidt efficiënt gebruik van nutriënten en organisch materiaal
Wat doet het onderzoeks- en voorlichtingsplatform ‘duurzame bemesting’? Welke zijn de resultaten?

Alex Devliegher, Laura Agneessens (UGent) en Jeroen De Waele (UGent)
Opties voor duurzaam stikstof- en koolstofbeheer in intensieve gewasrotaties
Wat is het effect van het toedienen van 60 kg N/ha onder de vorm van dierlijke mest na granen op de groei van groenbedekkers, N-uitspoeling en koolstofopbouw in de bodem? Wat zijn de beheersopties van oogstresten van vollegrondsgroenten? Welke opties leiden tot de laagste risico’s op N-uitspoeling? Resultaten van twee projecten in opdracht van VLM uitgevoerd door diverse Vlaamse partners.

Fien Amery
Fosfor in de landbouw
Van waar komen de fosfornormen in oppervlakte- en grondwater? Kunnen fosforconcentraties omlaag door minder te bemesten? Zijn er alternatieve maatregelen binnen of buiten de landbouw te nemen? Wat zijn de gevolgen van verminderde fosforbemesting voor gewas en bodem? Hoe plantbeschikbaar is fosfor in de bodem en uit mest? Hoe verhouden onze fosforbemestingsadviezen en –normen zich ten opzichte van onze buurlanden? Resultaten van twee jaar literatuuronderzoek.

16u10 Kristiaan Van Laecke
Slotwoord
16u20 Afsluiten met een drankje

Locatie

Auditorium ILVO-Plant, Caritasstraat 21, Melle

Vragen?

CriNglooP_ilvo@ilvo.vlaanderen.be